Ενεργειακή ανακαίνιση στον οικιακό κτιριακό τομέα στις περιοχές παρέμβασης του ΠΔΑΜ – Μεταφερόμενες πράξεις των Προγραμμάτων “Εξοικονομώ” 2021, 2023 και 2025

1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ Οι προτάσεις που θα υποβληθούν θα πρέπει να εμπίπτουν στους Ειδικούς Στόχους: Α/Α Κωδικός Τίτλος 1 JSO8.1 Ειδικός Στόχος του ΤΔΜ στα Πεδία Παρέμβασης: Α/Α Κωδικός Τίτλος Ενεργειακή απόδοση με ανακαίνιση του υφιστάμενου οικιστικού αποθέματος, 1 042 επιδεικτικά έργα και υποστηρικτικά μέτρα σε συμμόρφωση προς σύμφωνα με τα κριτήρια ενεργειακής απόδοσης να καλύπτουν τις παρακάτω γεωγραφικές περιοχές: Α/Α Επίπεδο Γεωγραφική Περιοχή 1 Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας 2 Περιφέρεια Κρήτης 3 Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου 4 Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου και να συνεισφέρουν στην επίτευξη των παρακάτω δεικτών εκροών και αποτελέσματος: A/A Πρόσκλησης: 26241 /Έκδοση: 1.0 Έντυπο: Ε.Ι.1_2 4  ΑΔΑ: ΨΚ4ΥΗ-Ο20 Μονάδα ΚΩΔ. Ονομασία Δείκτη Στόχος Μέτρησης Οικονομικά προσιτές και βιώσιμες κατοικίες με βελτιωμένη RCO18 κατοικίες 3.500,00 ενεργειακή απόδοση Τόνοι ισοδύναμου RCR29 Εκτιμώμενες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου* 12.250,00 CO2/έτος Οι δικαιούχοι μπορούν να χρησιμοποιήσουν μόνο τους δείκτες που αναφέρονται στην Πρόσκληση. Αναλυτικότερα στοιχεία σχετικά με το Πρόγραμμα, τις Προτεραιότητες, τους Ειδικούς Στόχους, τις Κατηγορίες Περιφέρειας, το Ταμείο, τα Πεδία Παρέμβασης τους δείκτες καθώς και της κατανομής της δημόσιας δαπάνης ανά προτεραιότητα και κατηγορία περιφέρειας παρατίθενται στο Παράρτημα Ι.  Η συγχρηματοδοτούμενη δημόσια δαπάνη που διατίθεται για την ένταξη πράξεων με την παρούσα πρόσκληση ανέρχεται σε 87.220.037,65.€.  Η ΔΑ δύναται να τροποποιήσει το συνολικό ύψος της συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης της παρούσας πρόσκλησης ή και να προβεί σε αιτιολογημένη ανάκληση ισχύος της πρόσκλησης, ενημερώνοντας σε κάθε περίπτωση τους δικαιούχους μέσω της οικείας ιστοσελίδας https://eydam.gr/proskliseis-3/.  Η ΔΑ, εκτιμώντας κατά περίπτωση τα δεδομένα υλοποίησης του Προγράμματος, και τη φύση των δράσεων, δύναται να εντάξει πράξεις έως το 120% του ύψους της συνολικής συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης που τίθεται στην παρούσα Πρόσκληση. 2. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ Η παρούσα Πρόσκληση αφορά στη χρηματοδότηση, μέσω του Προγράμματος «Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση» 2021–2027 και του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης (ΤΔΜ), μεταφερόμενων πράξεων ενεργειακής αναβάθμισης κατοικιών των Προγραμμάτων «Εξοικονομώ 2021», «Εξοικονομώ 2023» και «Εξοικονομώ 2025», στις επιλέξιμες περιοχές παρέμβασης του ΠΔΑΜ. Η Δράση εντάσσεται στις Προτεραιότητες 2 «Ενεργειακή Μετάβαση – Κλιματική Ουδετερότητα» και 5Α «Δράσεις Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου», στον Ειδικό Στόχο JSO8.1, και αποσκοπεί στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των κατοικιών, στη μείωση των ενεργειακών αναγκών, της κατανάλωσης συμβατικών καυσίμων και των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, καθώς και στη μείωση του ενεργειακού κόστους των νοικοκυριών. Στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ) υφίστανται δύο διακριτές πράξεις που αφορούν τα Προγράμματα «Εξοικονομώ»: η πρώτη περιλαμβάνει τους κύκλους «Εξοικονομώ 2021» και «Εξοικονομώ 2023», ενώ η δεύτερη αφορά τον κύκλο «Εξοικονομώ 2025». Από καθεμία διαχωρίζεται συγκεκριμένο και αυτοτελές χαρτοφυλάκιο ήδη υπαγμένων αιτήσεων, το οποίο μεταφέρεται προς χρηματοδότηση από το ΠΔΑΜ. Οι λοιπές αιτήσεις των ίδιων πράξεων παραμένουν προς χρηματοδότηση από το ΤΑΑ ή, κατά περίπτωση, χρηματοδοτούνται από το Πρόγραμμα «Περιβάλλον και Κλιματική Αλλαγή» 2021–2027 (ΠΕΚΑ). Μετά την ένταξη των πράξεων και την απαιτούμενη τροποποίηση των Οδηγών δύνανται να ενταχθούν πρόσθετες επιλέξιμες αιτήσεις των ίδιων κύκλων, κατά τους κανόνες του Προγράμματος. Η διακριτότητα των επιμέρους χαρτοφυλακίων διασφαλίζεται σε επίπεδο αίτησης και ωφελούμενης κατοικίας, ενώ μεταξύ ΠΔΑΜ και ΠΕΚΑ εφαρμόζεται γεωγραφικό κριτήριο διαχωρισμού. Κάθε αίτηση χρηματοδοτείται αποκλειστικά από μία πηγή, αποκλειόμενης της διπλής χρηματοδότησης της ίδιας αίτησης ή δαπάνης. Οι μεταφερόμενες αιτήσεις αφορούν κατοικίες στις Περιφέρειες Δυτικής Μακεδονίας, Βορείου Αιγαίου, Κρήτης και Νοτίου Αιγαίου. Οι αιτήσεις των τριών πρώτων Περιφερειών εντάσσονται στην Προτεραιότητα 2, ενώ οι αιτήσεις της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου εντάσσονται στην Προτεραιότητα 5Α. Το υφιστάμενο προς μεταφορά χαρτοφυλάκιο, κατά τον χρόνο έγκρισης της εξειδίκευσης, περιλαμβάνει περίπου 3.500 αιτήσεις, εκ των οποίων περίπου 125 του «Εξοικονομώ 2021», περίπου 296 του «Εξοικονομώ 2023» και περίπου 3.079 του «Εξοικονομώ 2025», προϋπολογισμού 87.220.037,65 €, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ. Από αυτές, περίπου 3.403 αιτήσεις αφορούν την Προτεραιότητα 2 και 97 αιτήσεις την Προτεραιότητα 5Α. Τα Προγράμματα «Εξοικονομώ» συνίστανται στην παροχή κινήτρων για την υλοποίηση παρεμβάσεων εξοικονόμησης ενέργειας στον υφιστάμενο οικιακό κτιριακό τομέα. Οι ειδικότερες προϋποθέσεις συμμετοχής, τα εμπράγματα δικαιώματα, τα εισοδηματικά κριτήρια, οι ειδικές κατηγορίες ωφελούμενων, τα ποσοστά επιχορήγησης και οι λοιποί όροι χρηματοδότησης καθορίζονται από τον Οδηγό Εφαρμογής και την απόφαση υπαγωγής του αντίστοιχου κύκλου. Οι επιλέξιμες παρεμβάσεις περιλαμβάνουν, σύμφωνα με τους αντίστοιχους Οδηγούς Εφαρμογής, ιδίως την αντικατάσταση κουφωμάτων, την εγκατάσταση συστημάτων σκίασης και αερισμού, την τοποθέτηση ή αναβάθμιση θερμομόνωσης, την αναβάθμιση συστημάτων θέρμανσης και ψύξης, την εγκατάσταση συστημάτων ζεστού νερού A/A Πρόσκλησης: 26241 /Έκδοση: 1.0 Έντυπο: Ε.Ι.1_2 5  ΑΔΑ: ΨΚ4ΥΗ-Ο20 χρήσης με αξιοποίηση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, έξυπνων συστημάτων διαχείρισης ενέργειας (smart home) και συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας, όπου προβλέπονται, καθώς και λοιπές επιλέξιμες παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης, αποκλειόμενου οποιουδήποτε συστήματος σχετίζεται με χρήση ορυκτών καυσίμων. Η υλοποίηση των παρεμβάσεων θα πρέπει να επιτυγχάνει τους ενεργειακούς στόχους του αντίστοιχου Προγράμματος. Κοινός βασικός στόχος των τριών κύκλων είναι η αναβάθμιση της κατοικίας κατά τουλάχιστον τρεις (3) ενεργειακές κατηγορίες σε σχέση με την αρχική κατάταξή της και η εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας σε ποσοστό άνω του 30%, με την επιφύλαξη των ειδικότερων απαιτήσεων που προβλέπονται στον Οδηγό Εφαρμογής κάθε κύκλου. Η επίτευξη του απαιτούμενου ενεργειακού στόχου πιστοποιείται μέσω ενεργειακών επιθεωρήσεων πριν και μετά την υλοποίηση των παρεμβάσεων και της έκδοσης Α΄ και Β΄ Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ), σύμφωνα με τους ισχύοντες όρους του οικείου Προγράμματος. Στο πλαίσιο της Δράσης δύνανται επίσης να χρηματοδοτούνται οι λοιπές επιλέξιμες δαπάνες που προβλέπονται στους αντίστοιχους Οδηγούς Εφαρμογής, όπως το κόστος των ενεργειακών επιθεωρήσεων, η κατάρτιση Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίου/Διηρημένης Ιδιοκτησίας, η αμοιβή Τεχνικού Συμβούλου και οι απαιτούμενες άδειες, μελέτες, εγκρίσεις και βεβαιώσεις. Ο ΦΠΑ αποτελεί επιλέξιμη δαπάνη σύμφωνα με τους όρους του αντίστοιχου Προγράμματος. Η δημόσια χρηματοδότηση δύναται επιπλέον να καλύπτει επιδότηση επιτοκίου και, κατά περίπτωση, ενισχύσεις συνδεδεμένες με την παροχή εγγυήσεων, σύμφωνα με τους όρους κάθε κύκλου. Η παρούσα Πρόσκληση αφορά στη χρηματοδότηση του υφιστάμενου προς μεταφορά χαρτοφυλακίου ήδη υπαγμένων αιτήσεων των τριών κύκλων. Μετά την ένταξη των πράξεων στο ΠΔΑΜ και την απαιτούμενη τροποποίηση των αντίστοιχων Οδηγών Εφαρμογής, δύνανται να ενταχθούν και πρόσθετες επιλέξιμες αιτήσεις των ίδιων κύκλων, σύμφωνα με το εφαρμοστέο θεσμικό και κανονιστικό πλαίσιο. Η υλοποίηση, παρακολούθηση, πιστοποίηση και ολοκλήρωση των μεταφερόμενων έργων πραγματοποιείται μέσω των οικείων Πληροφοριακών Συστημάτων των Προγραμμάτων «Εξοικονομώ» και σύμφωνα με τους αντίστοιχους Οδηγούς Εφαρμογής και τις αποφάσεις υπαγωγής, σε συνδυασμό με τις απαιτήσεις επιλεξιμότητας, διαχείρισης, ελέγχου και παρακολούθησης του Προγράμματος «Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση» 2021–2027. Για τη χρηματοδότηση και υλοποίηση των μεταφερόμενων πράξεων από το ΠΔΑΜ προβλέπεται η έκδοση νέων κοινών υπουργικών αποφάσεων ανάθεσης καθηκόντων, με τις οποίες θα καθοριστούν και θα εξειδικευτούν οι αρμοδιότητες των εμπλεκόμενων φορέων. Κατά την υλοποίηση της Δράσης διασφαλίζεται η τήρηση των εφαρμοστέων κανόνων κρατικών ενισχύσεων, όπου συντρέχει οικονομική δραστηριότητα, σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν κατά τον χρόνο χορήγησης της ενίσχυσης και τους όρους του αντίστοιχου κύκλου «Εξοικονομώ». Τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα της Δράσης αφορούν τη μείωση της κατανάλωσης πρωτογενούς ενέργειας και των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, την αντιμετώπιση της ενεργειακής ένδειας, τη βελτίωση των συνθηκών θερμικής άνεσης και διαβίωσης και την υποστήριξη της δίκαιης ενεργειακής μετάβασης στις περιοχές παρέμβασης του ΠΔΑΜ. 3. ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΤΗΤΑ 3.1 Ως ημερομηνία λήξης της προθεσμίας επιλεξιμότητας των δαπανών των προτεινόμενων πράξεων ορίζεται η 31/12/2030. Η λήξη των προτεινόμενων πράξεων (ολοκλήρωση φυσικού και οικονομικού αντικειμένου) θα πρέπει να συντελεστεί έως την ως άνω ημερομηνία. 3.2 Ως ελάχιστος προϋπολογισμός των υποβαλλόμενων πράξεων :δεν αφορά. 3.3 Ως μέγιστος προϋπολογισμός των υποβαλλόμενων πράξεων :δεν αφορά. 3.4 Οι κανόνες επιλεξιμότητας των δαπανών των συγχρηματοδοτούμενων πράξεων προσδιορίζονται στην Υπουργική Απόφαση «Εθνικοί Κανόνες Επιλεξιμότητας των δαπανών των πράξεων των Προγραμμάτων 2021-2027» (ν. 4914/2022 (Α’ 61) άρθρο 63, παρ.20). 3.5 Ειδικότεροι κανόνες επιλεξιμότητας: . Οι επιλέξιμες δαπάνες περιλαμβάνουν, σύμφωνα με τους Οδηγούς Εφαρμογής των αντίστοιχων κύκλων, ιδίως αντικατάσταση κουφωμάτων, σκίαση και αερισμό, θερμομόνωση, συστήματα θέρμανσης/ψύξης, ζεστό νερό χρήσης με [... συνέχεια στην επίσημη πρόσκληση]