Υποδομές για τη δημιουργία Κέντρων Γειτονιάς Ρομά

1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ Οι προτάσεις που θα υποβληθούν θα πρέπει να εμπίπτουν στους Ειδικούς Στόχους: Α/Α Κωδικός Τίτλος 1 RSO4.3 Ενσωμάτωση περιθωριοποιημένων κοινοτήτων στα Πεδία Παρέμβασης: Α/Α Κωδικός Τίτλος 1 127 Άλλες κοινωνικές υποδομές που συμβάλλουν στην κοινωνική ένταξη στην κοινότητα να καλύπτουν τις παρακάτω γεωγραφικές περιοχές: Α/Α Επίπεδο Γεωγραφική Περιοχή 1 Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας και να συνεισφέρουν στην επίτευξη των παρακάτω δεικτών εκροών και αποτελέσματος: Μονάδα ΚΩΔ. Ονομασία Δείκτη Στόχος Μέτρησης Χωρητικότητα νέων ή εκσυγχρονισμένων εγκαταστάσεων PCO70a Άτομα/έτος 700,00 κοινωνικής μέριμνας για Ρομά Ετήσιος αριθμός χρηστών Ρομά νέων ή εκσυγχρονισμένων PCR74a 700,00 εγκαταστάσεων κοινωνικής μέριμνας Οι δικαιούχοι μπορούν να χρησιμοποιήσουν μόνο τους δείκτες που αναφέρονται στην Πρόσκληση. Αναλυτικότερα στοιχεία σχετικά με το Πρόγραμμα, τις Προτεραιότητες, τους Ειδικούς Στόχους, τις Κατηγορίες Περιφέρειας, το Ταμείο, τα Πεδία Παρέμβασης τους δείκτες καθώς και της κατανομής της δημόσιας δαπάνης ανά προτεραιότητα και κατηγορία περιφέρειας παρατίθενται στο Παράρτημα Ι. Οι προτάσεις που θα υποβληθούν εντάσσονται στην: ΚΩΔ. Περιγραφή Στρατηγικής 6053 Στρατηγική Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης της Χωρικής/Αστικής Αρχής του Δήμου Πατρέων 6200 Παράλιο Μέτωπο Αχαίας και Ηλείας Στρατηγική Ολοκληρωμένης Χωρικής Επένδυσης για Βιώσιμη Αστική Ανάπτυξη (ΟΧΕ για 6461 ΒΑΑ) των Δήμων Πύργου, Ήλιδας και Αρχαίας  Η συγχρηματοδοτούμενη δημόσια δαπάνη που διατίθεται για την ένταξη πράξεων με την παρούσα πρόσκληση ανέρχεται σε 1.200.000,00.€.  Η ΔΑ δύναται να τροποποιήσει το συνολικό ύψος της συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης της παρούσας πρόσκλησης ή και να προβεί σε αιτιολογημένη ανάκληση ισχύος της πρόσκλησης, ενημερώνοντας σε κάθε περίπτωση τους δικαιούχους μέσω της οικείας ιστοσελίδας www.dytikiellada.gr. A/A Πρόσκλησης: 21165 /Έκδοση: 3.0 Έντυπο: Ε.Ι.1_2 3  ΑΔΑ: Ψ4ΟΚ7Λ6-Σ26  Στο πλαίσιο της παρούσας πρόσκλησης θα ενταχθούν πράξεις έως το ύψος της συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης. 2. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ Η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας είναι από τις Περιφέρειες στις οποίες καταγράφεται σημαντική συγκέντρωση Ρομά με σημαντικά προβλήματα διαβίωσης. Σχεδόν 16.000 Ρομά ζουν στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, σύμφωνα με την Καταγραφή Οικισμών και Πληθυσμού Ρομά (2021, Γενική Γραμματεία Κοινωνικής Αλληλεγγύης & Καταπολέμησης της Φτώχειας). Στο πλαίσιο εκπόνησης των στρατηγικών Ολοκληρωμένων Χωρικών Επενδύσεων (ΟΧΕ) και Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης (ΒΑΑ) των Δήμων της Περιφέρειας, αναδείχθηκε η ανάγκη για την αντιμετώπιση των σημαντικών προβλημάτων διαβίωσης των Ρομά ειδικά από Δήμους με πολύ μεγάλη πληθυσμιακή συγκέντρωση όπως ο Δήμος της Πάτρας (Αχαία), της Ήλιδας και Πηνειού (Ηλεία). Οι Δήμοι αυτοί (Πάτρας, Ήλιδας και Πηνειού), αναγνωρίζοντας τις οξυμένες ανάγκες και τα αυξανόμενα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι Ρομά και άλλες ευάλωτες ομάδες, προετοίμασαν και ενέταξαν στις Στρατηγικές ΒΑΑ και ΟΧΕ που ανήκουν την ανάπτυξη και λειτουργία «Κέντρων Γειτονιάς» για τους ανωτέρω ωφελούμενους. Τα Κέντρα αυτά θα αποτελέσουν δομές κοινωνικής υποστήριξης και συμπερίληψης, εστιάζοντας στη βελτίωση της καθημερινής διαβίωσης, την πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και εκπαίδευσης και τη συνολικότερη κοινωνική ενδυνάμωση του πληθυσμού των Ρομά. Στους Δήμους της Περιφέρειας της Πάτρας (Αχαία), της Ήλιδας και Πηνειού (Ηλεία) με υψηλή συγκέντρωση πληθυσμού Ρομά, υπάρχουν περιοχές (εντός ή πλησίον του αστικού χώρου) με έντονα προβλήματα φτώχειας και παραβατικότητας. Οι περιοχές αυτές και οι πληθυσμοί των Ρομά που διαβιούν σε αυτές χρήζουν άμεσων παρεμβάσεων, ώστε: • Να επιτευχθεί η ισότιμη πρόσβαση των Ρομά και άλλων ευάλωτων ομάδων στις βασικές δομές υγείας, πρόνοιας και εκπαίδευσης. • Να αντιμετωπιστούν τα διαχρονικά φαινόμενα περιθωριοποίησης και κοινωνικού αποκλεισμού. • Να μειωθούν η αστεγία, η σχολική διαρροή, οι εξαρτήσεις και γενικότερα φαινόμενα που διαταράσσουν τη συνοχή και την ασφάλεια των τοπικών κοινωνιών. Μέσα από τα προτεινόμενα «Κέντρα Γειτονιάς» που προτείνονται στις στρατηγικές ΒΑΑ και ΟΧΕ των τριών Δήμων, διασφαλίζεται η αμεσότητα και η εγγύτητα, καθώς η παρέμβαση έρχεται στη «γειτονιά», εκεί όπου οι πολίτες ζουν και αντιμετωπίζουν τις δυσκολίες τους. Οι δράσεις, που θα επικεντρώνονται τόσο σε θέματα απασχόλησης, μαθησιακής υποστήριξης, ψυχοκοινωνικής ενδυνάμωσης και δημιουργικής απασχόλησης (μουσική, χορός, τέχνη) όσο και σε διαδικασίες άμεσης σύνδεσης με την αγορά και την τοπική κοινωνία και αναμένεται να συμβάλουν ουσιαστικά στη βιώσιμη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης και κοινωνικής ένταξης. Η δράση 4A.iii.2/1 μέσα από τον ειδικό στόχο RSO4.3 του ΕΤΠΑ θα χρηματοδοτήσει: (α) Τη διαμόρφωση και αναμόρφωση κατάλληλων κτιριακών υποδομών (υφιστάμενα κτίρια ισόγεια και με υποδομές για προσβασιμότητα σε ΑμεΑ), για την εγκατάσταση και λειτουργία του απαραίτητου εξοπλισμού υγιεινής, κουζίνας, πλύσης ρούχων κλπ. Τονίζεται ότι η δράση δεν θα χρηματοδοτήσει την εκ νέου κατασκευή ή ριζική ανακατασκευή / διαμόρφωση κτιριακών εγκαταστάσεων. Οι κτιριακές εγκαταστάσεις δύναται να είναι ιδιοκτησίας του Δήμου ή να ενοικιάζονται για την υλοποίηση της δράσης. Τα κτίρια θα έχουν την απαραίτητα επιφάνεια και χώρους για τη λειτουργία του κέντρου γειτονιάς (120-180 τ.μ.) και θα πρέπει να βρίσκονται εντός του αστικού ιστού της περιοχής (όχι απομακρυσμένα). Οι βασικές απαιτήσεις των κτιριακών υποδομών θα περιλαμβάνουν : διαμορφώσεις εσωτερικών χώρων: αίθουσες δραστηριοτήτων (μουσική, χορός, ενισχυτική διδασκαλία), γραφείο και χώρος συμβουλευτικής, αποδυτήρια και ντουζιέρες (ανδρών, γυναικών, ΑμεΑ), χώρος πλύσης (επαγγελματικά πλυντήρια, στεγνωτήρια) και κουζίνας-προετοιμασίας σνακ. Τα κτίρια θα πρέπει να έχουν όλες τις απαραίτητες εγκαταστάσεις ασφάλειας για τη λειτουργία τους (πυρασφάλεια κλπ) και τις αντίστοιχες άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας. (β) Την προμήθεια υλικοτεχνικού εξοπλισμού (επαγγελματικά πλυντήρια, μικρές μαγειρικές συσκευές, έπιπλα, εκπαιδευτικό υλικό, μουσικά όργανα, και λοιπού υποστηρικτικών συστημάτων) για τη λειτουργία του Κέντρου και την παροχή των απαραίτητων υπηρεσιών προς τους ωφελούμενους. Με τον εξοπλισμό αυτό καλύπτονται αφενός οι βασικές ανάγκες καθημερινής διαβίωσης του πληθυσμού των Ρομά (πλύσιμο-στέγνωμα ρούχων, παρασκευή και συντήρηση γευμάτων, καθαριότητα), αφετέρου οι αναβαθμισμένες απαιτήσεις εκπαιδευτικών, πολιτιστικών και ψυχαγωγικών δραστηριοτήτων (μαθήματα μουσικής, χορού, χειροτεχνίας κ.λπ.) του κέντρου γειτονιάς. Ενδεικτικές κατηγορίες εξοπλισμού είναι οι ακόλουθες: • Εξοπλισμός για την υποστήριξη βασικών αναγκών καθαριότητας και υγείας των ομάδων – στόχων. Περιλαμβάνονται όλα τα είδη που διασφαλίζουν την καθαριότητα, τη συντήρηση και την κατάλληλη προετοιμασία τροφίμων και ρούχων. Ενδεικτικά αναφέρονται εξοπλισμός όπως (α) πλυντήριο ρούχων, στεγνωτήριο, πρέσσα σιδερώματος κλπ τα οποία καλύπτουν τις ανάγκες πλύσης, σιδερώματος και φροντίδας ιματισμού των ωφελούμενων, ιδίως όσων δεν διαθέτουν τις σχετικές υποδομές στις εστίες τους. (β) Συσκευές προετοιμασίας ελαφριών γευμάτων όπως φούρνος μικροκυμάτων, Εστίες, Πλυντήριο πιάτων, Ψυγείο, Τοστιέρα τα οποία επιτρέπουν την προθέρμανση/προετοιμασία πρόχειρων γευμάτων ή ροφημάτων, τη συντήρηση πρώτων υλών και τροφίμων). (γ) Είδη εστίασης (πιάτα, ποτήρια, μαχαιροπήρουνα κ.ά.), τραπέζια και καρέκλες κουζίνας, ντουλάπες και ραφιέρες τα οποία συμπληρώνουν τις ανάγκες οργάνωσης και ασφαλούς αποθήκευσης τροφίμων και σκευών, προσφέροντας άνετους χώρους για γεύματα και συνάθροιση (δ) Εξοπλισμός γραφείου (γραφεία, καρέκλες, ντουλάπια), σταθερός υπολογιστής, εκτυπωτής, αναλώσιμα γραφείου πενταετίας τα οποία εξασφαλίζουν την ομαλή διαχείριση των Κέντρων, την τήρηση αρχείων, την επικοινωνία και την καθημερινή διοικητική υποστήριξη. • Εξοπλισμός για την υποστήριξη εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων: Καλύπτει τις ανάγκες σε υλικοτεχνική υποδομή και μέσα εκπαίδευσης για τα προγράμματα ενισχυτικής διδασκαλίας, δημιουργικής απασχόλησης, καλλιτεχνικής έκφρασης κ.λπ. Συγκεκριμένα περιλαμβάνονται: - Εκπαιδευτικό υλικό (πίνακες, προτζέκτορες, τηλεοράσεις, αναλόγια κ.ά.) ο οποίος διευκολύνει τη διεξαγωγή παρουσιάσεων, μαθημάτων και εργαστηρίων, υποστηρίζοντας την πολυμεσική εκπαίδευση. A/A Πρόσκλησης: 21165 /Έκδοση: 3.0 Έντυπο: Ε.Ι.1_2 4  ΑΔΑ: Ψ4ΟΚ7Λ6-Σ26 • Υποστηρικτικός και εκπαιδευτικός εξοπλισμός για παραδοσιακές δραστηριότητες πολιτισμού (μουσική, χορός, δημιουργικές δεξιότητες) όπως : (α) Μουσικά όργανα διαφόρων κατηγοριών (κρουστά, πνευστά, έγχορδα, πλήκτρα), υποστηρικτικά μέσα (μουσικά αναλόγια, καθίσματα) και αναλώσιμα (πένες, χορδές κ.λπ.), ώστε να προσφέρεται ολοκληρωμένη μουσική εκπαίδευση σε παιδιά και ενήλικες.- (β) Εξοπλισμός και στολές για δημόσιες εμφανίσεις: Δίνουν τη δυνατότητα στους εκπαιδευόμενους να πραγματοποιούν παραστάσεις, συναυλίες ή άλλες εκδηλώσεις εκπροσωπώντας τη δομή. • Ηχητικός εξοπλισμός: Αφορά την ηχητική υποστήριξη των πολιτιστικών και εκπαιδευτικών δράσεων όπως κονσόλα ηχογράφησης, Stage Box και περιφερειακά (μικρόφωνα, καλωδιώσεις κ.ά.), ώστε να μπορούν να ηχογραφούνται οι προσπάθειες των μαθητών και να διενεργούνται μικρές συναυλίες ή εκδηλώσεις. Τα απαραίτητα αναλώσιμα υλικά για την υποστήριξη βασικών αναγκών των ομάδων – στόχων όπως τρόφιμα, ροφήματα κ.λπ. για την κάλυψη καθημερινών γευμάτων, απορρυπαντικά, καθαριστικά κ.ά.: θα καλύπτονται από το έμμεσο κόστος λειτουργίας του κέντρου μέσω των πόρων του ΕΚΤ+. ‘Όλες οι προαναφερόμενες δράσεις ΕΤΠΑ για τους Ρομά είναι αιτιολογημένες στο πλαίσιο του σχετικού Ολοκληρωμένου Τοπικού Σχεδίου Δράσης, τηρώντας την αρχή της αποφυγής των διακρίσεων. Η συγκεκριμένη παρέμβαση συνάδει άμεσα με τις προτεραιότητες του Προγράμματος «Δυτική Ελλάδα 2021- 2027», καθώς στηρίζει τη χωρική και κοινωνική συνοχή, αντιμετωπίζοντας καταστάσεις φτώχειας και αποκλεισμού σε αστικές και ημιαστικές περιοχές. Με την ολοκληρωμένη της προσέγγιση, η δράση ενισχύει τον άξονα που αφορά την κοινωνική και οικονομική ένταξη ευπαθών ομάδων, βελτιώνει την πρόσβαση σε ποιοτικές υπηρεσίες βασικής μέριμνας και προάγει την αξιοποίηση καινοτόμων πρακτικών (π.χ. μουσική εκπαίδευση, ηχογραφήσεις και εκδηλώσεις), ενδυναμώνοντας παράλληλα τα τοπικά δίκτυα αλληλεγγύης. Επισημαίνεται ότι η ίδια δράση δεν έχει υποβληθεί σε άλλο Πρόγραμμα ή χρηματοδοτικό πλαίσιο, διασφαλίζοντας την αποκλειστικότητα και τη μη επικάλυψη πόρων. Η προτεινόμενη δράση αποτελεί μια νέα και πρωτοποριακή προσπάθεια η οποία αναπτύχθηκε με πρωτοβουλία του Δήμου Πατρέων με στόχο να αναπτύξει ολοκληρωμένες δομές στο επίπεδο της γειτονιάς, προσαρμοσμένες στις πραγματικές ανάγκες των Ρομά και λοιπών ευπαθών ομάδων. Μέσω των ανωτέρω, η εν λόγω παρέμβαση φιλοδοξεί να εγκαθιδρύσει βιώσιμες και ανθρωποκεντρικές πρακτικές κοινωνικής ένταξης, ενισχύοντας τον ρόλο της τοπικής αυτοδιοίκησης ως βασικού πυλώνα στήριξης των πολιτών και συμβάλλοντας δυναμικά στους στόχους του Περιφερειακού Προγράμματος «Δυτική Ελλάδα 2021-2027». Η δράση «Υποδομές για τη δημιουργία Κέντρων Γειτονιάς Ρομά» από το ΕΤΠΑ είναι συμπληρωματική με την δράση «Λειτουργία Κέντρων Γειτονιάς Ρομά» που υλοποιείται από τον Ειδικό Στόχο ESO4.10. «Προώθηση της κοινωνικοοικονομικής ένταξης των περιθωριοποιημένων κοινοτήτων, όπως οι Ρομά» από το ΕΚΤ+ του Ε.Π Δυτική Ελλάδα 2021-2027. Τέλος η προτεινόμενη δράση έχει συμπληρωματικότητα με τις παρεμβάσεις πρόσβασης των ευπαθών ομάδων (συμπεριλαμβανομένων των Ρομά) σε κοινωνικές υπηρεσίες στο πλαίσιο του ΕΣ 4.11 (Κέντρα Κοινότητας, Δομές Παροχής Αγαθών, υπηρεσίες υγείας κλπ.) του ΕΚΤ+ 2021-2027. 3. ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΤΗΤΑ 3.1 Ως ημερομηνία λήξης της προθεσμίας επιλεξιμότητας των δαπανών των προτεινόμενων πράξεων ορίζεται η 31/12/2029. Η λήξη των προτεινόμενων πράξεων (ολοκλήρωση φυσικού και οικονομικού αντικειμένου) θα πρέπει να συντελεστεί έως την ως άνω ημερομηνία. 3.2 Ως ελάχιστος προϋπολογισμός των υποβαλλόμενων πράξεων ορίζεται το ποσό των 200.000,00€. 3.3 Ως μέγιστος προϋπολογισμός των υποβαλλόμενων πράξεων :δεν αφορά. 3.4 Οι κανόνες επιλεξιμότητας των δαπανών των συγχρηματοδοτούμενων πράξεων…