Βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης δημοσίων κτιρίων στο πλαίσιο της εγκεκριμένης Στρατηγικής ΟΧΕ μικρών νησιών

1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ Οι προτάσεις που θα υποβληθούν θα πρέπει να εμπίπτουν στους Ειδικούς Στόχους: Α/Α Κωδικός Τίτλος 1 RSO5.2 Ολοκληρωμένη ανάπτυξη στις αγροτικές και παράκτιες περιοχές στα Πεδία Παρέμβασης: Α/Α Κωδικός Τίτλος Ανακαίνιση για ενεργειακή απόδοση ή μέτρα ενεργειακής απόδοσης σε δημόσια 1 045 υποδομή, επιδεικτικά έργα και υποστηρικτικά μέτρα σε συμμόρφωση προς τα κριτήρια ενεργειακής απόδοσης 2 να καλύπτουν τις παρακάτω γεωγραφικές περιοχές: Α/Α Επίπεδο Γεωγραφική Περιοχή 1 Δήμος Ψαρών και να συνεισφέρουν στην επίτευξη των παρακάτω δεικτών εκροών και αποτελέσματος: Μονάδα ΚΩΔ. Ονομασία Δείκτη Στόχος Μέτρησης Τετραγωνικά RCO19 Δημόσια κτίρια με βελτιωμένη ενεργειακή απόδοση 1.270,00 μέτρα Ετήσια κατανάλωση πρωτογενούς ενέργειας (εκ της οποίας: Εκατομύρια RCR26 200,00 κατοικίες, δημόσια κτίρια, επιχειρήσεις, άλλα) βατώρες κατ'έτος Τόνοι Ισοδύναμου RCR29 Εκτιμώμενες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου* 80,00 CO2 Οι δικαιούχοι μπορούν να χρησιμοποιήσουν μόνο τους δείκτες που αναφέρονται στην Πρόσκληση. Αναλυτικότερα στοιχεία σχετικά με το Πρόγραμμα, τις Προτεραιότητες, τους Ειδικούς Στόχους, τις Κατηγορίες Περιφέρειας, το Ταμείο, τα Πεδία Παρέμβασης τους δείκτες καθώς και της κατανομής της δημόσιας δαπάνης ανά προτεραιότητα και κατηγορία περιφέρειας παρατίθενται στο Παράρτημα Ι. Οι προτάσεις που θα υποβληθούν εντάσσονται στην: ΚΩΔ. Περιγραφή Στρατηγικής 6015 Ολοκληρωμένες Χωρικές Επενδύσεις μικρών νησιών (ΟΧΕ Μικρών Νησιών) • Η συγχρηματοδοτούμενη δημόσια δαπάνη που διατίθεται για την ένταξη πράξεων με την παρούσα πρόσκληση ανέρχεται σε 700.000,00.€. • Η ΔΑ δύναται να τροποποιήσει το συνολικό ύψος της συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης της παρούσας πρόσκλησης ή και να προβεί σε αιτιολογημένη ανάκληση ισχύος της πρόσκλησης, ενημερώνοντας σε κάθε περίπτωση τους δικαιούχους μέσω της οικείας ιστοσελίδας www.pepba.gr. • Η ΔΑ, εκτιμώντας κατά περίπτωση τα δεδομένα υλοποίησης του Προγράμματος, και τη φύση των δράσεων, δύναται να εντάξει πράξεις έως το 120% του ύψους της συνολικής συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης που τίθεται στην παρούσα Πρόσκληση. 2. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ Αυτή η κατηγορία δράσης αφορά σε παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης σε τέσσερα δημοτικά κτίρια και το Γυμνάσιο του Δήμου Ηρωικής Νήσου Ψαρών. Πρόκειται για πράξη που περιλαμβάνεται στην εγκεκριμένη Στρατηγική Ολοκληρωμένων Χωρικών Επενδύσεων μικρών νησιών (ΑΔΑ: 96167ΛΩ-ΣΒΡ, ΟΧΕ μικρών νησιών) στο πλαίσιο του Προγράμματος «Βόρειο Αιγαίο» 2021- 2027 και αποσκοπεί στην ενίσχυση της ενεργειακής συμπεριφοράς του κτιριακού αποθέματος της νήσου Ψαρών A/A Πρόσκλησης: 18285 /Έκδοση: 1.0 Έντυπο: Ε.Ι.1_2 3  ΑΔΑ: 6ΤΖ27ΛΩ-0ΔΖ στην οποία κατοικούν 420 κάτοικοι. Τα σχετικά έργα θα πρέπει να συντελούν στην κατά το δυνατόν αποτελεσματικότερη ενεργειακή αναβάθμιση, με ελάχιστη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης (εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας) κατά 30% και ενεργειακή αναβάθμιση τουλάχιστον κατά δύο κατηγορίες. Πιο συγκεκριμένα, οι παρεμβάσεις που θα υλοποιηθούν, θα πρέπει να αναβαθμίζουν τα κτίρια σε κατηγορία ενεργειακής απόδοσης μεγαλύτερης ή ίσης της Β' σύμφωνα με τον Κανονισμό Ενεργειακής Απόδοσης Κτιρίων (ΚΕΝΑΚ, απόφαση ΔΕΠΕΑ/οικ. 178581/30.06.2017, ΦΕΚ Β' 2367/12. 07.2017) όπως ισχύει. Ενδεικτικές παρεμβάσεις αποτελούν η ενεργειακή αναβάθμιση κτιριακού κελύφους και Η/Μ εγκαταστάσεων, η αναβάθμιση συστημάτων φυσικού/τεχνητού φωτισμού, η ενσωμάτωση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας σε κτίρια, η υλοποίηση δράσεων παραγωγής ενέργειας για αυτοκατανάλωση σε επίπεδο κτιρίου/ συγκροτήματος κτιρίων κ.λπ, υπό τις προϋποθέσεις που καθορίζονται στο κεφάλαιο «Ειδικότεροι Κανόνες Επιλεξιμότητας» της παρούσας πρόσκλησης. Σε περίπτωση εργασιών ριζικής ανακαίνισης του κτιρίου (όπως ορίζονται στο άρθρο 2 του Ν. 4122/2013, όπως τροποποιήθηκε και ισχύει) αυτές θα πρέπει να αναβαθμίζουν το κτίριο σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 7 παρ. 5 του ΚΕΝΑΚ. Η κάλυψη του ενεργειακού στόχου θα διασφαλίζεται μέσω της διενέργειας ενεργειακής επιθεώρησης από Ενεργειακό Επιθεωρητή τόσο πριν, όσο και μετά την υλοποίηση των παρεμβάσεων. Τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα της δράσης αφορούν στη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας των κτιρίων και στην παράλληλη μείωση των εκπομπών CO2, μέσω της βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης και της χρήσης ΑΠΕ στις κτιριακές υποδομές, με την υιοθέτηση ενεργειακά αποδοτικών συστημάτων για ψύξη και θέρμανση χώρων και την παραγωγή ζεστού νερού χρήσης, καθώς και μέσω εφαρμογής λοιπών τεχνολογιών εξοικονόμησης ενέργειας. Κατά την υποβολή της αίτησης χρηματοδότησης, ο Δικαιούχος θα πρέπει να επισυνάψει, πλέον των λοιπών απαιτούμενων από την Πρόσκληση εγγράφων, και Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ) του κτιρίου ή της κτιριακής μονάδας στην υφιστάμενη κατάσταση. Κατόπιν της περάτωσης των σχετικών παρεμβάσεων, ο Δικαιούχος υποχρεούται στην έκδοση νέου ΠΕΑ, με βάση το οποίο θα επιβεβαιωθεί η τελική επιλεξιμότητα των δαπανών των εργασιών ενεργειακής αναβάθμισης. Τυχόν υπηρεσίες Ενεργειακού Συμβούλου (υποστηρικτικές δράσεις) που θα απαιτηθούν κατόπιν της περάτωσης των σχετικών εργασιών ενεργειακής αναβάθμισης, είναι επιλέξιμες και δύνανται να χρηματοδοτηθούν, μέχρι ποσοστού 1,5%, επί του Π/Υ της προτεινόμενης Πράξης. Έργα που δεν ενέχουν στοιχεία κρατικής ενίσχυσης θα εξεταστούν σύμφωνα με τα οριζόμενα στην Ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την έννοια της κρατικής ενίσχυσης όπως αναφέρεται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2016/C 262/01). Στις περιπτώσεις αυτές, προκειμένου το σύνολο της δημόσιας χρηματοδότησης της προτεινόμενης δράσης να μην εμπίπτει στους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων, θα πρέπει να διασφαλιστεί ότι η χρηματοδότηση που παρέχεται για την κατασκευή των σχετικών υποδομών δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για διεπιδότηση ή για έμμεση επιδότηση άλλων οικονομικών δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβανομένης της λειτουργίας των υποδομών. Η διεπιδότηση μπορεί να αποκλειστεί εφόσον διασφαλισθεί ότι ο ιδιοκτήτης της υποδομής δεν ασκεί οποιαδήποτε άλλη οικονομική δραστηριότητα ή αν ο ιδιοκτήτης της υποδομής ασκεί οποιαδήποτε άλλη οικονομική δραστηριότητα- με την τήρηση ξεχωριστών λογαριασμών, τον κατάλληλο επιμερισμό των δαπανών και των εσόδων και με τη διασφάλιση ότι η δημόσια χρηματοδότηση δεν στηρίζει άλλες δραστηριότητες. Έργα ενεργειακής αναβάθμισης κτιρίων που ενέχουν στοιχεία κρατικής ενίσχυσης, θα εξεταστούν σύμφωνα με τα οριζόμενα στο θεσμικό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων (ΓΑΚ). Σε περίπτωση που μια πράξη χρηματοδοτείται στο πλαίσιο του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 651/2014 της Επιτροπής, της 17ης Ιουνίου 2014, για την κήρυξη ορισμένων κατηγοριών ενισχύσεων ως συμβατών με την εσωτερική αγορά κατ' εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης («Γενικός Απαλλακτικός Κανονισμός»), υπάρχει η δυνατότητα δημόσιας χρηματοδότησής της μέχρι του ύψους της έντασης ενίσχυσης που προσδιορίζεται από το εφαρμοζόμενο ανά περίπτωση θεσμικό πλαίσιο του Γενικού Απαλλακτικού Κανονισμού. Εφόσον το σύνολο ή μέρος της πράξης χρηματοδοτείται στο πλαίσιο του ΓΑΚ και για τον προσδιορισμό του ποσού/έντασης ενίσχυσης, λαμβάνεται υπόψη το έλλειμμα χρηματοδότησης που προσδιορίζεται μέσω χρηματοοικονομικής ανάλυσης, πρέπει κατά τη διάρκεια ζωής του έργου να προκύπτουν λειτουργικά έσοδα μεγαλύτερα ή ίσα από τις λειτουργικές δαπάνες. Επισημαίνεται ότι το ποσό που υπολείπεται της εγκεκριμένης συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης σε σχέση με το συνολικό κόστος του έργου, καλύπτεται από ιδίους πόρους του δικαιούχου οι οποίοι δεν εμπεριέχουν στοιχείο κρατικής στήριξης. Σε αντίθετη περίπτωση θα επέρχεται μείωση του ποσού συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης. Όταν μια πράξη εξετάζεται στο πλαίσιο της Ανακοίνωσης της Επιτροπής (σχετικά με την έννοια της κρατικής ενίσχυσης όπως αναφέρεται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2016/C 262/01), προκειμένου να επιβεβαιωθεί η συμβατότητα του έργου με το δίκαιο του ανταγωνισμού, πρέπει κατά την υποβολή των προτάσεων οι δυνητικοί δικαιούχοι να υποβάλλουν στοιχεία τα οποία διασφαλίζουν ότι η χρηματοδότηση του έργου δεν απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό ή να έχει επιπτώσεις στις συναλλαγές. Είναι στην διακριτική ευχέρεια της ΕΥΔ να ζητήσει επιπλέον δικαιολογητικά έγγραφα προκειμένου να μπορέσει να ολοκληρώσει την αξιολόγηση. A/A Πρόσκλησης: 18285 /Έκδοση: 1.0 Έντυπο: Ε.Ι.1_2 4  ΑΔΑ: 6ΤΖ27ΛΩ-0ΔΖ Για τα έργα που δεν ενέχουν στοιχεία κρατικής ενίσχυσης και εξετάζονται στο πλαίσιο της ανωτέρω Ανακοίνωσης της Επιτροπής, πρέπει οι δυνητικοί δικαιούχοι να υποβάλλουν στοιχεία που καταδεικνύουν ότι είναι ιδιοκτήτες των υποδομών (ή με μακροχρόνια μίσθωση που καλύπτει τουλάχιστον το χρόνο απόσβεσης της επένδυσης). Τέλος, για να αποφευχθεί η χορήγηση οικονομικού πλεονεκτήματος κατά την προμήθεια αγαθών ή υπηρεσιών στο πλαίσιο υλοποίησης έργων, είναι αναγκαίο οι προμήθειες / υπηρεσίες /εργολαβίες να πραγματοποιηθούν μέσω ανοικτής, διαφανούς, αμερόληπτης και άνευ όρων διαγωνιστικής διαδικασίας, με βάση τις διατάξεις της ισχύουσας εθνικής και ενωσιακής νομοθεσίας περί σύναψης δημοσίων συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών. Για δράσεις που ενέχουν στοιχεία κρατικής ενίσχυσης και θα εξετασθούν στο πλαίσιο του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 651/2014 της Επιτροπής της 17ης Ιουνίου 2014 για την κήρυξη ορισμένων κατηγοριών ενισχύσεων ως συμβατών με την εσωτερική αγορά κατ' εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει, είναι απαραίτητο να περιέχονται στο φάκελο που θα υποβληθεί προς αξιολόγηση στοιχεία προκειμένου να εξεταστεί η εκπλήρωση των προϋποθέσεων του Γενικού και Ειδικού Μέρους του Κανονισμού αυτού. Εναλλακτικά, έργα που αφορούν στην οικονομική και εμπορική εκμετάλλευση των προϊόντων ενέχουν στοιχεία κρατικής ενίσχυσης δύναται να εξεταστούν και στο πλαίσιο του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2831 της Επιτροπής της 13ης Δεκεμβρίου 2023 σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις ενισχύσεις ήσσονος σημασίας (που αντικατέστησε τον Κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1407/2013 της Επιτροπής) μέχρι του ποσού των 300.000.00€. Υπενθυμίζεται ότι για δράσεις που θα εξετασθούν στο πλαίσιο του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2831), είναι απαραίτητο να περιέχεται στο φάκελο του έργου Υπεύθυνη Δήλωση σχετικά με τη σώρευση ενισχύσεων ήσσονος σημασίας καθώς επίσης και να ελέγχεται το σύνολο των προϋποθέσεων επιλεξιμότητας του Κανονισμού. Επισημαίνεται ότι, στην περίπτωση που στις προτεινόμενες δράσεις περιλαμβάνεται και προμήθεια εξοπλισμού, ο οποίος θα παραμείνει στην κυριότητα/ιδιοκτησία του δικαιούχου μετά την ολοκλήρωση του έργου, τότε θα πρέπει είτε να διασφαλισθεί ότι ο εν λόγω εξοπλισμός δεν θα χρησιμοποιηθεί για την άσκηση οικονομικής δραστηριότητες (έως το χρόνο απόσβεσης του πάγιου εξοπλισμού), είτε η υπολειμματική αξία του εξοπλισμού να ληφθεί υπόψη ως έσοδο για τον υπολογισμό της ενίσχυσης. Στο τέλος του κεφαλαίου 3.4, προστίθεται η φράση: «με την επιφύλαξη της τήρησης των κανόνων του ανταγωνισμού και των κρατικών ενισχύσεων». Οι δυνητικοί δικαιούχοι καλούνται να λάβουν υπόψη τους ειδικότερους κανόνες επιλεξιμότητας (παράγραφος 3.5) και το συνημμένο στην πρόσκληση έντυπο με τίτλο: «Απαιτούμενα Στοιχεία». 3. ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΤΗΤΑ 3.1 Ως ημερομηνία λήξης της προθεσμίας επιλεξιμότητας των δαπανών των προτεινόμενων πράξεων ορίζεται η 31/12/2029. Η λήξη των προτεινόμενων πράξεων (ολοκλήρωση φυσικού και οικονομικού αντικειμένου) θα πρέπει να συντελεστεί έως την ως άνω ημερομηνία. 3.2 Ως ελάχιστος προϋπολογισμός των υποβαλλόμενων πράξεων ορίζεται το ποσό των 200.000,00€. 3.3 Ως μέγιστος προϋπολογισμός των υποβαλλόμενων πράξεων :δεν αφορά. 3.4 Οι κανόνες επιλεξιμότητας των δαπανών των συγχρηματοδοτούμενων πράξεων προσδιορίζονται στην Υπουργική Απόφαση «Εθνικοί Κανόνες Επιλεξιμότητας των δαπανών των πράξεων των Προγραμμάτων 2021-2027» (ν. 4914/2022 (Α' 61) άρθρο 63, παρ.20). 3.5 Ειδικότεροι κανόνες επιλεξιμότητας: - 1) Προϋποθέσεις θετικής αξιολόγησης είναι σωρευτικά οι εξής: α) Οι παρεμβάσεις θα εφαρμοστούν σε κτίρια ιδιοκτησίας παντός είδους χρήσης, νομίμως υφιστάμενα…