Εξοικονόμηση ενέργειας σε δημόσιες υποδομές στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων (νέες πράξεις)

1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ Οι προτάσεις που θα υποβληθούν θα πρέπει να εμπίπτουν στους Ειδικούς Στόχους: Α/Α Κωδικός Τίτλος 1 RSO2.1 Ενεργειακή απόδοση στα Πεδία Παρέμβασης: Α/Α Κωδικός Τίτλος Ανακαίνιση για ενεργειακή απόδοση ή μέτρα ενεργειακής απόδοσης σε δημόσια 1 045 υποδομή, επιδεικτικά έργα και υποστηρικτικά μέτρα σε συμμόρφωση προς τα κριτήρια ενεργειακής απόδοσης 2 να καλύπτουν τις παρακάτω γεωγραφικές περιοχές: Α/Α Επίπεδο Γεωγραφική Περιοχή 1 Περιφέρεια Ιονίων Νήσων και να συνεισφέρουν στην επίτευξη των παρακάτω δεικτών εκροών και αποτελέσματος: Μονάδα ΚΩΔ. Ονομασία Δείκτη Στόχος Μέτρησης Τετραγωνικά RCO19 Δημόσια κτίρια με βελτιωμένη ενεργειακή απόδοση 14.039,00 μέτρα Ετήσια κατανάλωση πρωτογενούς ενέργειας (εκ της οποίας: Εκατομύρια RCR26 2.628,00 κατοικίες, δημόσια κτίρια, επιχειρήσεις, άλλα) βατώρες κατ'έτος Τόνοι ισοδύναμου RCR29 Εκτιμώμενες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου* 1.317,00 CO2/έτος Οι δικαιούχοι μπορούν να χρησιμοποιήσουν μόνο τους δείκτες που αναφέρονται στην Πρόσκληση. Αναλυτικότερα στοιχεία σχετικά με το Πρόγραμμα, τις Προτεραιότητες, τους Ειδικούς Στόχους, τις Κατηγορίες Περιφέρειας, το Ταμείο, τα Πεδία Παρέμβασης τους δείκτες καθώς και της κατανομής της δημόσιας δαπάνης ανά προτεραιότητα και κατηγορία περιφέρειας παρατίθενται στο Παράρτημα Ι. • Η συγχρηματοδοτούμενη δημόσια δαπάνη που διατίθεται για την ένταξη πράξεων με την παρούσα πρόσκληση ανέρχεται σε 7.200.000,00.€. • Η ΔΑ δύναται να τροποποιήσει το συνολικό ύψος της συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης της παρούσας πρόσκλησης ή και να προβεί σε αιτιολογημένη ανάκληση ισχύος της πρόσκλησης, ενημερώνοντας σε κάθε περίπτωση τους δικαιούχους μέσω της οικείας ιστοσελίδας www.pepionia.gr, www.espa.gr. • Η ΔΑ, εκτιμώντας κατά περίπτωση τα δεδομένα υλοποίησης του Προγράμματος, και τη φύση των δράσεων, δύναται να εντάξει πράξεις έως το 120% του ύψους της συνολικής συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης που τίθεται στην παρούσα Πρόσκληση. 2. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ Μέσω της δράσης επιδιώκεται ο περιορισμός της κατανάλωσης ενέργειας και γενικότερα η βελτίωση του ενεργειακού αποτυπώματος των δημοσίων υποδομών στην Περιφέρεια, σε συνδυασμό (όπου είναι εφικτό) με τη χρήση ΑΠΕ (αιολική και ηλιακή). Προτεραιότητα θα δοθεί σε υποδομές των τομέων υγείας, παιδείας κλπ. Οι δράσεις που θα υλοποιηθούν αναμένεται να συμβάλλουν στην προτεραιότητα του ΕΣΕΚ για τη «Βελτίωση ενεργειακής απόδοσης δημοσίων κτιρίων». Ενδεικτικές δράσεις που θα στηριχθούν: • Ενεργειακή θωράκιση δημόσιων κτιρίων και λοιπών υποδομών περιφερειακής/τοπικής κλίμακας μέσω παρεμβάσεων στο «κέλυφος» (π.χ. τοποθέτηση θερμοπρόσοψης, αντικατάσταση παλαιών κουφωμάτων κλπ), αναβάθμισης εξοπλισμού (π.χ.εγκατάσταση ηλιοθερμικής μονάδας για παραγωγή Ζεστού Νερού Χρήσης (ΖΝΧ) A/A Πρόσκλησης: 24427 /Έκδοση: 1.0 Έντυπο: Ε.Ι.1_2 3  ΑΔΑ: Ρ9ΛΑ7ΛΕ-ΣΦΖ κλπ.), εγκατάστασης «έξυπνων συστημάτων» και ΑΠΕ μικρής κλίμακας (π.χ. εγκατάσταση Φωτοβολταϊκού Συστήματος με Αυτοπαραγωγή (net metering)), καθώς και προώθησης βιοκλιματικού σχεδιασμού τους Προτεραιότητα θα δοθεί σε κτίρια με υψηλή ενεργειακή κατανάλωση, προκειμένου να επιτευχθεί η μεγαλύτερη δυνατή εξοικονόμηση ενέργειας, χρησιμοποιώντας τα ισχύοντα κάθε φορά, κριτήρια ενεργειακής απόδοσης. Στο πλαίσιο παρεμβάσεων βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης, προτεραιότητα θα δοθεί στη μεγαλύτερη δυνατή αξιοποίηση ΑΠΕ. Επισημαίνεται ότι για τα έργα της Αυτοδιοίκησης (Δήμοι, ΠΙΝ) απαιτείται η εκπόνηση ΔηΣΜΕ και ΣΕΑΚ, κατά περίπτωση. Σε περιπτώσεις κτιρίων στους τομείς της Εκπαίδευσης ή της Υγείας, το πλαίσιο των παρεμβάσεων ενεργειακής αναβάθμισης των προτεινόμενων Πράξεων πρέπει να είναι τέτοιο έτσι ώστε να μην παρεμποδίζεται η λειτουργία των κτιρίων. Η επιτυγχανόμενη ενεργειακή απόδοση από την υλοποίηση της δράσης θα αφορά σε: α) τουλάχιστον μεσαίας κλίμακας ανακαίνιση, όπως ορίζεται στη σύσταση (ΕΕ) 2019/786 της Επιτροπής, (η οποία ανακαίνιση οδηγεί σε 30%-60% εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας) ή β) τουλάχιστον 30% μείωση των άμεσων και έμμεσων εκπομπών αερίων θερμοκηπίου σε σύγκριση με τις εκ των προτέρων εκπομπές. Στην περίπτωση που δεν υπάρχει δυνατότητα επίτευξης του ανωτέρου στόχου, για κτίρια ειδικών κατηγοριών, σύμφωνα με τις προβλέψεις του άρθρου 11 του ΚΕΝΑΚ 2017, υποβάλλεται στην αρμόδια Υπηρεσία Δόμησης η απόφαση του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής και η αιτιολογική και τεχνική έκθεση της παρ.11 του άρθρου 6 του ν. 4067/2012, οι οποίες συνοδεύουν τη ΜΕΑ και παρέχουν επαρκή τεκμηρίωση για τυχόν αλλοίωση, κατά τρόπο μη αποδεκτό, του χαρακτήρα ή της εμφάνισής τους ή τυχόν παραβίαση των ειδικών όρων και μορφολογικών περιορισμών που επιβάλλουν οι διοικητικές πράξεις προστασίας που διέπουν το προστατευόμενο κτίριο ή περιοχή. Ειδικότερα θέματα αναλύονται στην ενότητα 3.5 - Ειδικότεροι Κανόνες Επιλεξιμότητας 3. ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΤΗΤΑ 3.1 Ως ημερομηνία λήξης της προθεσμίας επιλεξιμότητας των δαπανών των προτεινόμενων πράξεων ορίζεται η 31/12/2030. Η λήξη των προτεινόμενων πράξεων (ολοκλήρωση φυσικού και οικονομικού αντικειμένου) θα πρέπει να συντελεστεί έως την ως άνω ημερομηνία. 3.2 Ως ελάχιστος προϋπολογισμός των υποβαλλόμενων πράξεων ορίζεται το ποσό των 200.001,00€. 3.3 Ως μέγιστος προϋπολογισμός των υποβαλλόμενων πράξεων :δεν αφορά. 3.4 Οι κανόνες επιλεξιμότητας των δαπανών των συγχρηματοδοτούμενων πράξεων προσδιορίζονται στην Υπουργική Απόφαση «Εθνικοί Κανόνες Επιλεξιμότητας των δαπανών των πράξεων των Προγραμμάτων 2021-2027» (ν. 4914/2022 (Α' 61) άρθρο 63, παρ.20). 3.5 Ειδικότεροι κανόνες επιλεξιμότητας: Οι κανόνες επιλεξιμότητας των δαπανών των συγχρηματοδοτούμενων πράξεων προσδιορίζονται στην Υπουργική Απόφαση «Εθνικοί Κανόνες Επιλεξιμότητας των δαπανών των πράξεων των Προγραμμάτων 2021-2027» (ν. 4914/2022 (Α' 61) άρθρο 63, παρ.20), με την επιφύλαξη της τήρησης των κανόνων του ανταγωνισμού και των κρατικών ενισχύσεων (και σε συνάρτηση με τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στο επισυναπτόμενο με α.π.119007/21-07-2026 έγγραφο της ΕΥΚΕ-ΧΕ). Α) ΘΕΜΑΤΑ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΕΝΙΣΧΥΣΕΩΝ: Έργα που δεν ενέχουν στοιχεία κρατικής ενίσχυσης θα εξεταστούν σύμφωνα με τα οριζόμενα στην Ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την έννοια της κρατικής ενίσχυσης όπως αναφέρεται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2016/C 262/01). Στις περιπτώσεις αυτές, προκειμένου το σύνολο της δημόσιας χρηματοδότησης της προτεινόμενης δράσης να μην εμπίπτει στους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων, πρέπει να διασφαλιστεί ότι η χρηματοδότηση που παρέχεται για την κατασκευή των σχετικών υποδομών δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για διεπιδότηση ή για έμμεση επιδότηση άλλων οικονομικών δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβανομένης της λειτουργίας των υποδομών. Η αποφυγή της διεπιδότησης μπορεί να διασφαλιστεί με την τήρηση ξεχωριστών λογαριασμών, τον κατάλληλο επιμερισμό των δαπανών και με τη διασφάλιση ότι η δημόσια χρηματοδότηση δε στηρίζει άλλες δραστηριότητες. Προκειμένου να επιβεβαιωθεί η συμβατότητα του έργου με το δίκαιο του ανταγωνισμού οι δυνητικοί δικαιούχοι πρέπει να υποβάλλουν στοιχεία που καταδεικνύουν ότι: α) είναι δημόσιες αρχές, ιδιοκτήτες των υποδομών (ή με μακροχρόνια μίσθωση που καλύπτει τουλάχιστον το πέρας οικονομικής ζωής της επένδυσης), β) οι υποδομές δεν θα χρησιμοποιηθούν για την άσκηση οικονομικής δραστηριότητας έως το πέρας της οικονομικής ζωής των υλοποιούμενων παρεμβάσεων και γ) οι παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης των δημόσιων κτιριακών υποδομών δεν έχουν οικονομικό χαρακτήρα, ήτοι, δεν είναι αντικείμενο εμπορικής εκμετάλλευσης (δεν συνάπτεται σύμβαση οικονομικού ανταλλάγματος με διαχειριστή δικτύου διανομής ενέργειας), ή ο δικαιούχος δεν αποζημιώνεται με οποιονδήποτε τρόπο A/A Πρόσκλησης: 24427 /Έκδοση: 1.0 Έντυπο: Ε.Ι.1_2 4  ΑΔΑ: Ρ9ΛΑ7ΛΕ-ΣΦΖ για το τυχόν πλεόνασμα ηλεκτρικής ενέργειας που εγχέεται στο δίκτυο διανομής ή το σύστημα (π.χ. αυτοπαραγωγός χωρίς αποζημίωση ηλεκτρικής ενέργειας), ή ο δικαιούχος προβαίνει σε αυτοκατανάλωση χωρίς έγχυση ενέργειας από σταθμό παραγωγής στο δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας ή το σύστημα (zero feed-in), μετά το πέρας του έργου και μέχρι τη λήξη της οικονομικής ζωής του συγχρηματοδοτούμενου εξοπλισμού. Επιπρόσθετα, προκειμένου να επιβεβαιωθεί η συμβατότητα του έργου με το δίκαιο του ανταγωνισμού, πρέπει κατά την υποβολή των προτάσεων οι δυνητικοί δικαιούχοι να υποβάλλουν στοιχεία τα οποία διασφαλίζουν ότι η χρηματοδότηση του έργου δεν απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό ή να έχει επιπτώσεις στις συναλλαγές. Είναι στην διακριτική ευχέρεια της ΕΥΔ να ζητήσει επιπλέον δικαιολογητικά έγγραφα προκειμένου να μπορέσει να ολοκληρώσει την αξιολόγηση. Προκειμένου να αποφευχθεί η χορήγηση οικονομικού πλεονεκτήματος κατά την προμήθεια αγαθών ή υπηρεσιών στο πλαίσιο υλοποίησης έργων, είναι αναγκαίο οι προμήθειες / υπηρεσίες /εργολαβίες να πραγματοποιηθούν μέσω ανοικτής, διαφανούς, αμερόληπτης και άνευ όρων διαγωνιστικής διαδικασίας, με βάση τις διατάξεις της ισχύουσας εθνικής και ενωσιακής νομοθεσίας περί σύναψης δημοσίων συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών. Έργα που ενέχουν στοιχεία κρατικής ενίσχυσης θα εξεταστούν σύμφωνα με το κατάλληλο κατά περίπτωση θεσμικό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων (π.χ. ΓΑΚ, De Minimis κ.λπ.). Στις περιπτώσεις, που τελικά κριθεί ότι η προτεινόμενη δράση ή τμήμα δράσης εμπίπτει στο ανωτέρω θεσμικό πλαίσιο, υπάρχει η δυνατότητα δημόσιας χρηματοδότησής της μέχρι του ύψους της έντασης ενίσχυσης που προσδιορίζεται μέσω της χρήσης του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ.651/2014 της Επιτροπής της 17ης Ιουνίου 2014 για την κήρυξη ορισμένων κατηγοριών ενισχύσεων ως συμβατών με την εσωτερική αγορά κατ' εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει (Γενικού Απαλλακτικού Κανονισμού) ή του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2831 της Επιτροπής της 13ης Δεκεμβρίου 2023 σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις ενισχύσεις ήσσονος σημασίας μέχρι του ποσού των 300.000 ευρώ, ανά περίπτωση. Επισημαίνεται ότι στην περίπτωση της κρατικής ενίσχυσης το ποσό που υπολείπεται της εγκεκριμένης συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης σε σχέση με το συνολικό κόστος του έργου, καλύπτεται από ιδίους πόρους του δικαιούχου. Έργα που αφορούν στην οικονομική και εμπορική εκμετάλλευση παρεχομένων υπηρεσιών ενέχουν στοιχεία κρατικής ενίσχυσης και εξετάζονται σύμφωνα με τα οριζόμενα στο θεσμικό πλαίσιο των κρατικών ενισχύσεων (ΓΑΚ, κατευθυντήριες οδηγίες κλπ).Στις περιπτώσεις, που τελικά κριθεί ότι η προτεινόμενη δράση ή τμήμα δράσης εμπίπτει στο ανωτέρω θεσμικό πλαίσιο, υπάρχει η δυνατότητα δημόσιας χρηματοδότησής της μέχρι του ύψους της έντασης ενίσχυσης που προσδιορίζεται μέσω της χρήσης του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 651/2014 της Επιτροπής της 17ης Ιουνίου 2014 για την κήρυξη ορισμένων κατηγοριών ενισχύσεων ως συμβατών με την εσωτερική αγορά κατ' εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει (Γενικού Απαλλακτικού Κανονισμού) ή του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2831 της Επιτροπής της 13ης Δεκεμβρίου 2023 σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις ενισχύσεις ήσσονος σημασίας (που αντικατέστησε τον Κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1407/2013 της Επιτροπής) μέχρι του ποσού των 300.000 ευρώ, ανά περίπτωση. Επισημαίνεται ότι στην περίπτωση της κρατικής ενίσχυσης το ποσό που υπολείπεται της εγκεκριμένης συγχρηματοδοτούμενης δημόσιας δαπάνης σε σχέση με το συνολικό κόστος του έργου, καλύπτεται από ιδίους πόρους του δικαιούχου. Για δράσεις που ενέχουν στοιχεία κρατικής ενίσχυσης και θα εξετασθούν στο πλαίσιο του Γενικού Απαλλακτικού Κανονισμού, είναι απαραίτητο να περιέχονται στο φάκελο που θα υποβληθεί προς αξιολόγηση, στοιχεία προκειμένου να εξεταστεί η εκπλήρωση των προϋποθέσεων του Γενικού και Ειδικού Μέρους του Κανονισμού αυτού. Υπενθυμίζεται ότι για δράσεις που θα εξετασθούν στο πλαίσιο του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2831), είναι απαραίτητο να περιέχεται στο φάκελο του έργου Υπεύθυνη Δήλωση σχετικά με τη σώρευση ενισχύσεων ήσσονος σημασίας καθώς επίσης και να ελέγχεται το σύνολο των προϋποθέσεων επιλεξιμότητας του Κανονισμού. Σε…